Un Sintesis Riba Vakminister
|



Campaña pa eleccion di Staten 2009 ta den full swing. Den casi dos
siman mi no tabata tin tempo pa reacciona riba un articulo di sr. Elio
Nicolas relaciona cu e tema di vakministers, cu a capta e atencion di
asina hopi hende. Loke a yama mi atencion den e articulo indica ta cu
sr. Nicolas lo a desea pa mi no ocupa mi mes di e tema di vak-
ministers, tal vez pa di e manera aki tene nos pueblo bobo cu infor-
macion incompleto y unilateral cu partido RED ta desea di impone
como nan unico credo riba nos votadornan. Tambe, ta purba garra di
algo cu a wordo ‘overlooked’, pa mustra cu mi ta ekiboca y pesey tur
mi ponencianan al respecto lo ta irrelevante. En realidad, partido
RED ta mandando otro mensahe pa pueblo. RED ta den ‘paniek’
pasobra e idea di vakminister como un remidi milagroso contra tur
nos problemanan den gobernacion, ta keda desbarata pa e mayoria
di mi ponencianan. Resumiendo mi puntonan di bista mi ta recorda
nos lectornan cu: 1. E conocemento di un vakminister NO ta ningun
sorto di garantia contra corupcion. Simpelmente, pasobra conoce-
mento y corupcion no ta relaciona cu otro. Corupcion ta un problema
di integridad y moralidad di un persona y NO di su profesion of nivel
di conocemento. 2. Corupcion den administracion publico, ta ademas
un problema di tur departamento cu e diferente procesonan di
trabao. E no ta unicamente relaciona cu e (vak)minister. Mas, un
ejecutivo di gobierno sin conocemento di leynan y e funcionamento
publico, por complica cos na luga di resolvenan. Den e particular aki,
nunca lubida e ‘poder’ di un empleado publico. 3. Un vakminister ta
mas aleha di e pueblo cu un minister cu a pasa den e proceso
electoral. Esaki ta algo antidemocratico, pasobra democracia ta e
participacion mas directo cu ta posibel di e pueblo den e proceso di
tumamento di decision di gobierno. 4. Antidemocratico ta tambe cu
un Conseho di Minister cu NO a participa den un proceso electoral
democratico, por disolve un parlamento cu SI a participa den tal
proceso. Aki no ta porta cu den e proximo gobierno ta un, of algun
vakminister so, lo por tin. Ta trata di un principio y e peliger
antidemocratico cu e ta envolve. 5. RED como (probabel) fraccion
minoritario den parlamento, cu lo por forma parti di un gobierno
nobo, lo NO por controla un vakminister y mande cas ora cu RED so
huzga esaki necesario. RED lo mester di e aprobacion di nan partner
di coalicion, ya cu ta e mayoria di parlamento por tuma un decision
asina.
Awor, ta hopi straño pa wak con di un banda partido RED a dunami
razon riba e punto 5 anterior, mientras cu di otro banda sr. Rudy
Lampe ta sigui bisa den publico cu RED lo tuma e decision di manda
su vakminister(nan) cas ora e partido/fraccion dicidi cu esaki ta
necesario. Tal tabata por ehempel e caso durante e ultimo reunion di
SNAPP, caminda personalmente mi por a tende tal afirmacion wordo
ripiti, despues cu e asunto a keda aclarea den prensa.
E asunto di control, awor cu RED a anuncia dos vakminister, a bira
ademas interesante. Den e caso di e prome vakminister anuncia, por
nota con e candidato a pone tres condicion pa e por funciona. E
pregunta cu varios persona ta hasi nan mes ta: ken ta bay controla
ken, den un situacion asina? No lubida cu e palabra control kier
meen tanto ‘verifica’ como ‘dirigi’. Ta resulta aki, cu prome cu e
vakminister a hasi nada cu e parlamentarionan por controla, e mes a
zorg pa e dispone di condicionan cu cua E por verifica y dirigi, en
parti por lo menos, e funcionamento di e parlamentarionan! Mas, e
condicion pa dispone di ayudo financiero di Hulanda pa e funciona,
ta saca nos parlamentarionan fo’i di nan zona di autoridad y
funcionamento delinea. Ni gobierno, corda parlamento of un fraccion
den parlamento di Aruba, por garantiza tal condicion!
E anuncio di e di dos vakminister, mi a compronde, a bruha liña di
masha hopi hende mes. Pasobra, ta ki interpretacion RED ta
dunando na e termino vakminister? Normalmente, un vakminister,
manera SI ta e caso cu e promer anuncio, ta un profesional y/of
academico cu un expertisio solido riba un of mas tereno profesional
especifico. Cu tur respect pa e experiencia y carera como sindicalista
di e di dos candidato, e votadornan kier sa ta cua ta e area caminda e
candidato aki a ricibi un estudio formal y profundo na nivel profe-
sional y/of academico, cu ta hasie un ‘vakman’ riba algun tereno?
Muy en especial, e teronan social y turistico? Por lo demas, mester
remarca cu compara e candidato aki cu presidente LULA di Brasil, ta
algo totalmente sin base. Sr. Lula, hustamente ta e ehempel bibo di
un persona cu a scoge e caminda di un eleccion democratico pa
yega na eherce un cargo publico. E a lanta su propio partido, bay
eleccion y resulta victorioso. Algo, cu e di dos candidato di RED pa
vakminister, of podise mi mester bisa akinan, pa vakbondminister,
NO ta hasiendo.